İnternet üzerinden alışveriş yapan tüketiciler, dolandırıcıların gerçek sipariş verilerini kullanarak ek ödeme talep ettiği yeni bir yöntemle hedef alınıyor. İletişim kanalları üzerinden iletilen harici IBAN ve sahte bağlantılara dikkat çekilirken, işlemlerin yalnızca resmi e-ticaret kanalları üzerinden yapılması gerektiği bildirildi.
Sipariş Detaylarıyla Güven Oluşturuluyor
Elektronik ticaret platformlarındaki güncel sipariş bilgileri, kötü niyetli kişiler tarafından tüketiciyi yanıltmak amacıyla kullanılıyor. Tüketicilere SMS, WhatsApp, e-posta veya telefon yoluyla ulaşan şahıslar; hatalı fiyatlandırma, sistem arızası ya da fiyat farkı gibi gerekçeler öne sürerek ödemelerin platform dışındaki IBAN numaralarına yapılmasını talep ediyor.
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, geçmişte sosyal medya satışlarında yaygın olan IBAN ile ödeme alışkanlığının artık yasal sipariş süreçlerine uyarlandığını ve sahte yazılımların kişisel veri sızıntılarına yol açabildiğini belirtti:
Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.
Kopya Siteler ve Harici Bağlantı Riski
Sipariş sürecine dair ek maliyet talepleriyle karşılaşan kullanıcıların, kontrol adımlarını doğrudan platformun kendi uygulaması ya da resmi web sitesi üzerinden yürütmesi gerekiyor. Güvenli ödeme sistemlerinin adları taklit edilerek oluşturulan kopya sitelerin de veri hırsızlığında araç olarak kullanıldığı bildiriliyor.
Muharrem Baki, sahte web sayfaları ve ödeme linkleri konusunda şu uyarıda bulundu:
Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.
Ödeme Talepleri Resmi Kanallardan Doğrulanmalı
Tüketicilerin herhangi bir transfer yapmadan önce kendileriyle temas kuran tarafın yetkisini resmi kanallardan teyit etmesi gerektiği belirtiliyor. Güvenli alışveriş alanının dışına çıkıldığı durumlarda sorumluluğun tüketiciye ait olduğu hatırlatılıyor.
Baki, sosyal mühendislik yöntemlerine karşı dikkatli olunması gerektiğini vurgulayarak şunları kaydetti:
IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar.
