İstanbul Sanayi Odası verilerine göre Türkiye İmalat PMI, eylül ayında 47,9 seviyesine inerek sektör faaliyetlerindeki yavaşlamanın devam ettiğini gösterdi. Ağustos ayında 48,1 olarak ölçülen endeksteki düşüşte, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik gerilimlerin talep, girdi maliyetleri ve siparişler üzerindeki baskısı belirleyici oldu.
Eşik değer olan 50’nin altında kalan göstergeler, imalat sanayisinde zorlu piyasa şartlarının sürdüğünü ortaya koydu. Zayıflayan iç ve dış talep nedeniyle yeni siparişlerdeki daralma hızlanırken, imalatçılar çıktı miktarını peş peşe dördüncü ayda da azalttı.
Bölgesel çatışmaların tetiklediği taşımacılık, yakıt ve ham madde maliyetleri, girdi enflasyonunu son dört ayın en tepe noktasına taşıdı. Şirketlerin ek harcamaları satış tarifelerine yansıtmasıyla nihai mamul fiyatlarındaki artış da son dört ayın zirvesine çıktı. Tedarik zincirindeki aksamalar ve malzeme yetersizlikleri ise teslimat sürelerini uzattı.
Sektörel Ayrışmada Gıda İmalatı Öne Çıktı
İncelenen 10 sanayi kolundan 9’unda üretim gerilerken, gıda sektörü 7 aylık aranın ardından üretimini artıran tek alan oldu. Üretim kaybının en belirgin hissedildiği dal kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler olurken, yeni sipariş hacmini genişleten yegane sektör de gıda olarak kayıtlara geçti. İhracat siparişlerinde ise gıdanın yanında kara ve deniz taşıtları grubu da artış bildirdi.
İstihdam tarafında kara ve deniz taşıtları üreticileri çalışan sayısını beşinci aya taşıyarak genişletirken, elektrikli ve elektronik ürünler grubunda da personel alımı gerçekleşti. İstihdam ve siparişlerdeki en sert kayıp ağaç ve kağıt ürünlerinde ölçülürken, ana metal sanayisi nihai ürün fiyat artışında ilk sırada yer aldı.
Açıklamada görüşlerine yer verilen S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, Orta Doğu’daki savaş devam ederken, Türk imalatçıları eylül ayında da bu durumun etkilerini hissetmeye devam ettiğini belirtti.
Üçüncü çeyrek boyunca görünüm önemli bir değişim göstermedi ve jeopolitik koşullara ilişkin belirsizlik sektörde büyümeyi sınırlamayı sürdürdü. Bununla birlikte, PMI’ın üçüncü çeyrek ortalamasının ikinci çeyreğin hafif üzerinde olması toparlanmaya yönelik bazı temkinli sinyaller verdi.
